1
گروه تونل و فضاهای زیرزمینی، دانشکده مهندسی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران.
2
دانشکده مهندسی معدن، دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران.
3
گروه مهندسی معدن، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
چکیده
در اغلب پروژههای تونلی برای برآورد اولیه پاسخ دینامیکی تونلها در برابر بارگذاری لرزهای از روشهای تحلیلی فرم بسته استفاده میشود. در بخش اول مقاله برای بررسی اعتبار روشهای تحلیلی که توسط ونگ (Wang)، پنزین (Penzein)، پارک و همکاران (Park et al) ارائهشده است ابتدا پوشش نهایی خط 6 مترو تهران با استفاده از روشهای تحلیلی تحت بارگذاری لرزهای بیضی شدگی قرار گرفت سپس اعتبار سنجی روشهای تحلیلی از طریق روش شبه استاتیکی در کد تفاضل محدود FLAC2D تحت فرضیات یکسان با روش تحلیلی انجام شد. در هر دو روش عددی و تحلیلی برای در نظر گرفتن رفتار غیرخطی خاک از خواص معادل خطی خاک حاصل از تحلیل پاسخ زمین در نرمافزار EERA استفاده شد. اعتبار سنجی نتایج نشان داد که روش پنزین تحت شرایط عدم لغزش در برآورد نیروی محوری اختالف بسیار زیادی با مدلسازی عددی دارد و نیروی محوری را بسیار دست پایین میگیرد. همچنین روش ونگ و روش پارک و همکاران تحت شرایط عدم لغزش در برآورد نیروی محوری از دقت بسیار بالایی برخوردار بوده و تقریباً نتایج یکسانی را با مدلسازی عددی نشان میدهند. در بخش دیگر مقاله برای نشان دادن اهمیت اندرکنش واقعی بین پوشش تونل و زمین، یک بررسی عددی لرزهای شبه استاتیکی تحت شرایط اندرکنشی واقعی انجام شد. نتایج نشان میدهد که شرایط واقعی اندرکنشی در برآورد نیروی محوری نقش بسیار مهمی را دارد و یکی از مهمترین محدودیتهای روشهای تحلیلی بارگذاری لرزهای تونلها عدم شبیهسازی شرایط لغزشی واقعی بین پوشش تونل و خاک است.