انجمن مکانیک سنگ ایران نشریه علمی-پژوهشی مکانیک سنگ 2588-7432 9 2 2025 09 22 Experimental and Statistical Evaluation of the Subgrade Reaction Modulus of Clayey Soils from Triaxial Test Results مطالعه تجربی و آماری تعیین ضریب عکس‌العمل خاک رسی با استفاده از نتایج آزمایش سه‌محوری 1 16 231723 10.22034/irsrm.2025.545866.1057 FA ناهید رجائی مقدم دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران 0009-0004-3040-8709 حسین توکلی گروه مکانیک سنگ، دانشگاه شهید باهنر کرمان، ایران محمد بهرامی گروه مکانیک سنگ، دانشگاه شهید باهنر کرمان، ایران Journal Article 2025 07 18 The modulus of subgrade reaction (Ks) is a fundamental parameter in the analysis and design of shallow and deep foundations, including strip footings, flexible raft foundations, and piles. Its accurate determination is particularly critical in large-scale engineering projects, where it can significantly influence both technical optimization and economic efficiency. The plate load test (PLT) is the most conventional and reliable method for evaluating Ks; however, due to its high cost and time-consuming nature, its application in practical projects is often limited. This limitation highlights the need for alternative laboratory-based approaches that are both reliable and efficient. In this study, the potential of unconsolidated undrained triaxial tests as a substitute for estimating Ks in fine-grained clayey soils is examined. A total of 52 triaxial tests and 8 PLTs were performed, and their results were statistically analyzed and compared. The findings revealed that Ks values obtained from PLTs were consistently higher than those derived from triaxial tests. Nevertheless, strong correlations were observed between Ks and several physical and mechanical soil parameters. To enhance prediction accuracy, multiple regression analysis was employed, incorporating parameters such as density, plasticity index, and moisture content. The regression model achieved a significant correlation coefficient, confirming the feasibility of estimating Ks using triaxial test data. The outcomes of this research demonstrate that triaxial testing, in addition to being more cost- and time-effective, can provide a reliable and practical alternative for estimating Ks in geotechnical design. By integrating triaxial test results with statistical modeling, this study offers an efficient approach for improving the estimation of the modulus of subgrade reaction, which can ultimately contribute to safer and more economical foundation design. ضریب عکس‌العمل بستر (Ks) یکی از پارامترهای کلیدی در تحلیل و طراحی پی‌های نواری، گسترده انعطاف‌پذیر و شمع‌هاست. تعیین دقیق این ضریب، به‌ویژه در پروژه‌های بزرگ، نقش مهمی در بهینه‌سازی فنی و اقتصادی طرح دارد. روش متداول و نسبتاً دقیق برای اندازه‌گیری Ks، آزمایش بارگذاری صفحه‌ای است. این آزمایش به دلیل هزینه و زمان زیاد، در بسیاری از پروژه‌ها کاربرد عملی محدودی دارد. در این تحقیق، استفاده از نتایج آزمایش سه‌محوری برای تخمین ضریب عکس‌العمل بستر در خاک‌های ریزدانه رس‌دار مورد بررسی قرارگرفت. بدین منظور، داده‌های حاصل از 52 آزمایش سه‌محوری تحکیم‌نیافته زهکشی‌نشده و 8 آزمایش بارگذاری صفحه‌ای تحلیل و مقایسه‌شدند. نتایج آماری نشان‌داد که اگرچه مقادیر به‌دست‌آمده از آزمایش بارگذاری صفحه‌ای بزرگ‌تر از مقادیر حاصل از آزمایش‌های سه‌محوری هستند، اما همبستگی معناداری میان پارامترهای فیزیکی و مکانیکی خاک و Ks وجوددارد. به علاوه، تحلیل رگرسیون چندمتغیره این قابلیت را فراهم‌کرد که Ks با دقت قابل قبولی از طریق نتایج آزمایش سه‌محوری تخمین زده‌شود. بنابراین، این پژوهش نشان‌می‌دهد که آزمایش سه‌محوری، علاوه بر کاهش هزینه و زمان، می‌تواند به‌عنوان روشی مناسب و معتبر برای برآورد ضریب عکس‌العمل بستر مورد استفاده قرارگیرد.

https://www.irsrmjournal.ir/article_231723_0b441ee4f6c90ebcb12e81c19ba1c087.pdf

انجمن مکانیک سنگ ایران نشریه علمی-پژوهشی مکانیک سنگ 2588-7432 9 2 2025 09 22 Optimizing Blast-Induced Ground Vibration Reduction Using an Integrated ANN-EOA Model: A Case Study of Sarcheshmeh Copper Mine بهینه‌سازی کاهش ارتعاشات زمین ناشی از انفجار با استفاده از یک مدل یکپارچه ANN-EOA: مطالعه موردی معدن مس سرچشمه 17 27 231749 10.22034/irsrm.2025.577700.7778 FA مجتبی رضاخواه گروه استخراج، دانشکده معدن و مواد، دانشگاه تربیت مدرس Journal Article 2025 07 05 Blast-induced ground vibrations pose significant environmental and safety challenges in open-pit mining operations, particularly in geologically complex areas. This study develops an integrated Artificial Neural Network-Equilibrium Optimizer Algorithm (ANN-EOA) model to predict and optimize blast-induced ground vibrations specifically for the Sarcheshmeh copper mine's sensitive western wall. The ANN model demonstrated exceptional predictive accuracy (R² = 0.96) in forecasting Peak Particle Velocity (PPV) based on seven key blasting parameters. The EOA then successfully identified an optimal blasting configuration that predicts a 34% reduction in PPV to 6.72 mm/s, achieved through optimized burden (6m), spacing (7m), delay time (50ms), and charge parameters. This research bridges a critical gap between generalized AI models and site-specific applications, providing both a practical solution for vibration mitigation at Sarcheshmeh and a transferable methodology that advances the integration of computational intelligence with mining engineering challenges. The findings underscore the importance of accounting for specific geological conditions in blast optimization while highlighting the need for field validation as the essential next step. ارتعاشات زمین ناشی از انفجار، چالش‌های زیست‌محیطی و ایمنی قابل توجهی در عملیات معادن روباز، به ویژه در مناطق با پیچیدگی زمین‌شناسی ایجاد می‌کنند. این مطالعه یک مدل یکپارچه شبکه عصبی مصنوعی-الگوریتم بهینه‌ساز تعادل (ANN-EOA) را برای پیش‌بینی و بهینه‌سازی ارتعاشات زمین ناشی از انفجار، به‌طور خاص برای دیواره حساس غربی معدن مس سرچشمه توسعه می‌دهد. مدل ANN دقت پیش‌بینی استثنایی (۹۶٪ R² = 0) را در پیش‌بینی سرعت ذره اوج (PPV) بر اساس هفت پارامتر کلیدی آتشباری نشان داد. سپس الگوریتم EOA با موفقیت یک پیکربندی بهینه آتشباری را شناسایی کرد که پیش‌بینی می‌کند کاهش ۳۴ درصدی در PPV به مقدار ۶.۷۲ میلی‌متر بر ثانیه، از طریق بهینه‌سازی پارامترهای فاصله (۶ متر)، spacing (۷ متر)، زمان تاخیر (۵۰ میلی‌ثانیه) و ماده منفجره حاصل می‌شود. این پژوهش شکاف بحرانی بین مدل‌های هوش مصنوعی تعمیم‌یافته و کاربردهای خاص هر معدن را پل می‌زند و هم یک راه‌حل عملی برای کاهش ارتعاش در سرچشمه ارائه می‌دهد و هم یک روش قابل انتقال که یکپارچه‌سازی هوش محاسباتی با چالش‌های مهندسی معدن را پیش می‌برد. یافته‌ها بر اهمیت در نظر گرفتن شرایط زمین‌شناسی خاص در بهینه‌سازی آتشباری تأکید می‌کنند و در عین حال نیاز به اعتبارسنجی میدانی را به عنوان گام ضروری بعدی برجسته می‌سازند.

https://www.irsrmjournal.ir/article_231749_1a47ff874c75579cfb039f874eac158b.pdf

انجمن مکانیک سنگ ایران نشریه علمی-پژوهشی مکانیک سنگ 2588-7432 9 2 2025 09 22 Modeling the Behavior of Frozen Soil Under Freeze/Thaw Cycles with Emphasis on Depth and Temperature Change Rate Parameters مدلسازی رفتار خاک یخ‌زده در چرخه‌های انجماد/ذوب با تأکید بر پارامترهای عمق و نرخ تغییرات دما 29 41 232779 10.22034/irsrm.2025.299387.1547 FA آرمیتا حاجی زاده دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران 0009-0006-6814-8230 احسان طاهری دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران 0000-0002-7291-697X Journal Article 2025 07 28 The present study investigates the mechanical behavior of frozen soils subjected to freeze/thaw cycles using the Ghoreishian Amiri (2016) constitutive model. Employing the finite element method in the PLAXIS software, this research analyzes the effects of key parameters, including sample depth and temperature change rate, on the volumetric response of the soil. The results indicate that the soil exhibits a complex behavioral pattern during thermal cycles, consisting of initial elastic contraction, frost heave due to ice segregation, and plastic consolidation during the thawing phase. The findings reveal that surface layers experience more severe strain variations compared to intermediate depths, and increasing the duration of thermal cycles leads to a reduction in heave amplitude and an increase in residual settlement. The adopted model, which is based on the theory of solid phase stress and cryogenic suction, successfully simulates the nonlinear behavior of the soil under various thermal conditions. The outcomes of this study can serve as a reliable basis for geotechnical designs in cold regions and the development of future numerical models. The obtained results highlight the importance of considering the effects of depth and temperature change rates in assessing the stability of structures built on frost susceptible soils. مطالعه حاضر به بررسی رفتار مکانیکی خاک‌های یخ‌زده تحت تأثیر چرخه‌های متناوب انجماد/ذوب با استفاده از مدل رفتاری قریشیان امیری (2016) پرداخته است. این تحقیق با به کارگیری روش اجزای محدود در نرم‌افزار پلکسیس، تأثیر پارامترهای کلیدی شامل عمق نمونه و نرخ تغییرات دمایی را بر پاسخ حجمی خاک مورد تحلیل قرار داده است. نتایج نشان می‌دهد که خاک در طول چرخه‌های حرارتی از الگوی رفتاری پیچیده‌ای پیروی می‌کند که شامل فازهای انقباض الاستیک اولیه، تورم ناشی از تفکیک یخ و تحکیم پلاستیک در مرحله ذوب می‌باشد. بررسی‌ها حاکی از آن است که لایه‌های سطحی در مقایسه با عمق میانی، تغییرات کرنشی شدیدتری را تجربه می‌کنند و افزایش زمان چرخه‌های حرارتی منجر به کاهش دامنه بالازدگی و افزایش نشست باقی‌مانده می‌گردد. مدل مورد استفاده که بر اساس تئوری تنش فاز جامد و مکش برودتی توسعه یافته است، توانسته رفتار غیرخطی خاک را تحت شرایط مختلف دمایی به خوبی شبیه‌سازی نماید. یافته‌های این تحقیق می‌تواند مبنای مناسبی برای طراحی‌های ژئوتکنیکی در مناطق سردسیر و همچنین توسعه مدل‌های عددی آینده فراهم آورد. نتایج به دست آمده اهمیت در نظر گرفتن اثرات عمق و نرخ تغییرات دما را در ارزیابی پایداری سازه‌های احداث شده بر روی خاک‌های مستعد انجماد مورد تأکید قرار می‌دهد.

https://www.irsrmjournal.ir/article_232779_cca8b01e03d6a4997194c5c933c9b85b.pdf

انجمن مکانیک سنگ ایران نشریه علمی-پژوهشی مکانیک سنگ 2588-7432 9 2 2025 08 23 Determining the Optimal Direction of Grout Injection Holes in the Cut Off Curtain of Safarood Dam Using Combination of Hydraulic Conductivity Tensor and Lugeon Test تعیین جهت بهینه چالهای تزریق دوغاب در پرده آب‌بند سد صفارود با استفاده از ترکیب روش تانسور هدایت هیدرولیکی و آزمایش لوژان 43 69 239821 10.22034/irsrm.2025.521043.1696 FA فرهاد صمیمی نمین گروه آموزشی مهندسی معدن، دانشکده مهندسی، دانشگاه زنجان 0000-0002-7953-4843 ساسان قربانی عضو هیات علمی دانشگاه صنعتی همدان، همدان، گروه مهندسی معدن 0000-0002-7460-7900 میثم شمسی گوشکی گروه مهندسی معدن، دانشگاه زنجان، زنجان Journal Article 2025 07 31 Cracks are known as the main water passes in rock masses. Determination of the leakage path within the cracks and the quantity of hydraulic conductivity is essential for controlling the water escape path, economic issues and stability of dams. After determining the water escape paths, direction of injection boreholes will be specified. Hydraulic conductivity tensor method can provide a relatively reasonable orientation of the main pathways of water flow through discontinuities, but one of the most important parameters -the aperture of the joints- cannot be easily determined. Hence, according to the cube law this method cannot be used independently. On the other hand, the most common method to determine the hydraulic conductivity factor of jointed rocks is Lugeon test. This test directly determines the permeability of the rock around the boreholes, but cannot determine the orientation of leakage tensor. Therefore, the in-situ hydraulic experiments and hydraulic conductivity tensor methods should be combined to correct the leakage tensor in broken rocks. The main directions of water leakage in rock and implementation of versus ruling leakage joints is determined in the DIPS software and the optimized direction of the injection boreholes in the rock mass is studied. Then the capability of injection holes' direction in fault zones has been studied and, in the zones, where the decreasing of capability was observed, the direction of the optimal hole was determined. The principal values of hydraulic conductivity tensor were corrected using Lugeon test results as well. Based on the results of the Lugeon tests and the correction of the hydraulic conductivity tensor, the maximum and minimum permeabilities were observed in the left abutment and in the foundation bed of the site, respectively. In addition, the optimal orientation for more effective grouting is drilling boreholes along the (K0) direction, which is perpendicular to the K1 and K2 directions and to the K1-K2 plane. تعیین مسیر نشت آب از درون شبکه شکستگی‌های تودهسنگ‌ برای مدیریت مسیر فرار آب، مسائل اقتصادی و پایداری سد بسیار مهم است. مشکل اصلی روش تانسور هدایت هیدرولیکی به عنوان پرکاربردترین روش‌ تعیین نفوذپذیری، تعیین بازشدگی ناپیوستگی‌ها است که نمی‌توان با قانون مکعب این روش تعیین نمود. از طرفی، آزمایش لوژان قادر به تعیین راستای تانسور نشت نمی‌باشد. لذا در این پژوهش، آزمایش‌های هیدرولیکی برجا و روش تانسور هدایت هیدرولیکی برای محاسبه تانسور نشت توده-سنگ شکسته ترکیب شدند. پس از برداشت ویژگی‌های هندسی درزه‌های ساختگاه سد صفارود، نفوذپذیری توده‌سنگ‌ها با استفاده از روش تانسور هدایت هیدرولیکی تعیین شدند. سپس، راستاهای اصلی فرار آب و تطبیق این راستاها با دسته‌درزه‌های حاکم بر نشت در نرم‌افزار DIPS انجام و جهت بهینه برای حفر چال‌های تزریقی مشخص شدند. در ادامه، کارآیی جهت چال‌ها در تزریق زون‌های گسله بررسی و در زون‌های با کارآیی کم، جهت بهینه چال‌ها تعیین شدند. بر اساس نتایج آزمایش‌های لوژان و تصحیح نتایج تانسور هدایت هیدرولیکی با استفاده از آن، بیشترین و کمترین نفوذپذیری به ترتیب در تکیه‌گاه چپ و بستر ساختگاه مشاهده شد. همچنین، راستای بهینه برای کارآیی بهتر تزریق، حفر گمانه در راستای 𝐾0 می‌باشد که عمود بر راستای 𝐾1 و 𝐾2 و صفحه 𝐾2 -𝐾1 می‌باشد.

https://www.irsrmjournal.ir/article_239821_8a1024a9534b2f66484e281ebe061e4a.pdf

انجمن مکانیک سنگ ایران نشریه علمی-پژوهشی مکانیک سنگ 2588-7432 9 2 2025 09 22 Modification of RMR Rock Mass Classification System for TBM Performance Prediction in Various Rock Types اصلاح سیستم طبقه‌بندی توده‌سنگ RMR به‌منظور تخمین عملکرد TBM درانواع سنگ 71 82 240334 10.22034/irsrm.2025.507117.0198 FA آمنه دردشتی دانشگاه اصفهان 0000-0002-3709-5109 جمال رستمی دانشکده معدن کلرادو جعفر حسن پور دانشگاه تهران رسول اجل لوئیان دانشگاه اصفهان Journal Article 2025 08 08 Since various rock mass classification systems are the most commonly used methods in many rock engineering projects, they serve as a suitable approach for estimating TBM performance due to their global acceptance and the availability of effective parameters. Comparing the most common rock mass classification systems, the RMR classification system demonstrates a better correlation with TBM penetration rate, which is attributed to its incorporation of uniaxial compressive strength (UCS) of rock as an input parameter. As the RMR classification system was developed for analyzing rock mass stability in tunnels and designing support systems, its input parameters ratings have been accordingly structured. It appears that by modifying the rating values of the input parameters and adjusting the internal weighting of each parameter, an optimized RMR can be achieved that aligns with the objective of this study—predicting TBM performance in hard rock. The objective of this study is to develop new relationships for estimating TBM performance in various rock types based on the input parameters of the RMR system and, ultimately, to adjust the RMR system to establish a new model for predicting TBM performance in rock. To this end, data from 10 tunneling projects under different geological conditions were collected in a database. Finally, using artificial intelligence algorithms, the RMRTBM classification is proposed with the aim of predicting TBM performance in hard rock. In RMRTBM, each input parameter is assigned a rating based on the relevant tables and charts, and the sum of these ratings, on a scale of 0 to 100, determines the RMRTBM value. The corresponding RMRTBM category is then identified, and based on the provided table, the rock mass FPI range, excavability class, excavability description, and tunnel stability conditions are predicted. This model can be useful during the design and planning stages of tunneling projects. از آن‌جا که سیستم‌های مختلف طبقه‌بندی توده‌سنگ، متداول‌ترین روش‌های مورد استفاده در بسیاری از پروژه‌های مهندسی سنگ هستند، به دلیل پذیرش جهانی و در دسترس بودن پارامترهای مؤثر، روش مناسبی جهت تخمین عملکرد ماشین TBM می‌باشند. با مقایسه متداول‌ترین سیستم‌های طبقه‌بندی توده‌سنگ، سیستم طبقه‌بندی RMR همبستگی بهتری با نرخ نفوذ TBM نشان می‌دهد، که این امر به دلیل استفاده از مقاومت فشاری تک‌محوره سنگ (UCS) به عنوان پارامتر ورودی در این سیستم است. ازآنجاکه سیستم طبقه‌بندی RMR برای تحلیل شرایط پایداری توده‌سنگ در تونل‌ها و طراحی سیستم نگهدارنده توسعه یافته، در نتیجه امتیازدهی پارامترهای ورودی آن نیز بر همین اساس انجام شده و به‌نظر می‌رسد، می‌توان با تغییر در مقادیر امتیاز پارامترهای ورودی سیستم RMR و تغییر در وزن‌دهی داخلی هر پارامتر، به RMR بهینه‌ای دست یافت که متناسب با هدف این مطالعه یعنی پیش‌بینی عملکرد ماشین TBM در سنگ سخت باشد. هدف از این مطالعه، توسعه روابط جدید برای تخمین عملکرد TBM در انواع سنگ بر اساس پارامترهای ورودی سیستم RMR و درنهایت اصلاح سیستم RMR جهت توسعه مدلی جدید برای پیش‌بینی عملکرد TBM در سنگ است. بدین منظور داده‌های مربوط به 10 پروژه تونل‌سازی در شرایط زمین‌شناسی مختلف در یک پایگاه‌داده جمع‌آوری شده است و درنهایت با استفاده از الگوریتم‌های هوش مصنوعی، طبقه‌بندی RMRTBM با هدف پیش‌بینی عملکرد TBM در سنگ سخت پیشنهاد شده است. در RMRTBM به هر یک از پارامترهای ورودی بر اساس جدول و نمودار مربوطه، امتیازی تعلق می‌گیرد و مجموع امتیازات این پارامترها به‌صورت صفر تا صد، مقدار RMRTBM را تعیین می‌کند. سپس رده RMRTBM تعیین‌شده و با توجه به جدول ارائه شده، محدوده FPI توده‌سنگ، رده حفرپذیری، توصیف حفرپذیری و شرایط پایداری توده‌سنگ مسیر تونل پیش‌بینی می‌شود. این مدل در مراحل طراحی و برنامه‌ریزی پروژه‌های تونل‌سازی می‌تواند مفید واقع شود.

https://www.irsrmjournal.ir/article_240334_39dcadc1c3655e2e59bb305c971539b0.pdf

انجمن مکانیک سنگ ایران نشریه علمی-پژوهشی مکانیک سنگ 2588-7432 9 2 2025 09 22 Development of a geometric model of a 3D fractal discrete fracture network for tunnel sealing design selection توسعه مدل هندسی شبکه شکستگی‌های مجزای سه‌بعدی فرکتال برای انتخاب طرح آب‌بندی تونل 83 99 240535 10.22034/irsrm.2025.509947.0103 FA مهین اعتمادی فر فارغ التحصیل دکتری زمین‌شناسی مهندسی، دانشگاه تربیت مدرس غلامرضا شعاعی عضو هیأت علمی گروه زمین‌شناسی مهندسی، دانشگاه تربیت مدرس 0000-0001-8506-3331 مرتضی جوادی اصطهباناتی عضو هیأت علمی گروه مهندسی معدن، نفت و ژئوتکنیک، دانشگاه صنعتی شاهرود 0000-0002-9770-5407 آرش هاشم نژاد فارغ التحصیل دکتری زمین‌شناسی مهندسی، دانشگاه خوارزمی Journal Article 2025 08 20 Rock masses consist of intact rock and discontinuities such as fractures, which strongly control their mechanical and hydraulic behavior. In sensitive analyses, including tunnel stability assessment and groundwater inflow simulation, uncertainty in fracture network modeling can significantly affect the results. Accurate characterization of fracture parameters such as orientation, density, and effective length is therefore essential. Discrete Fracture Network (DFN) modeling is widely used to represent fractured rock masses. In this study, a numerical code was developed to generate three-dimensional fracture networks using both conventional statistical DFN and fractal-based DFN (FDFN) approaches. Key fracture parameters, including position, density, dip, dip direction, and length, were simulated in both frameworks. The developed methodology was applied to the Imamzadeh Hashem tunnel as a real case study. Hydraulic fracture networks were constructed, conductive flow paths were identified, and an optimal tunnel grouting pattern was designed. The results demonstrate the critical role of fracture geometry representation in hydraulic analysis and grouting optimization توده‌سنگ، متشکل از سنگ بکر و ناپیوستگی‌هایی مانند شکستگی‌ها می‌باشد که این شکستگی‌ها تأثیر به‌سزایی بر خصوصیات مکانیکی و هیدرولیکی آن دارند. از جمله در تحلیل‌های حساس مانند شبیه‌سازی پایداری تونل، عدم قطعیت در ساخت شبکه شکستگی می‌تواند نتایج شبیه‌سازی را کاملاً تحت تأثیر قرار دهد. از این‌رو تعیین دقیق پارامترهای درزهداری سنگ مانند جهت‌داری و طول اثر بسیار حائز اهمیت است. استفاده از شبکه شکستگی مجزا یکی از روش‌های متدوال به‌منظور شبیه‌سازی سنگ درزه‌دار میباشد. در این تحقیق یک برنامه کامپیوتری توسعه داده شده که به کمک آن می‌توان شبکه شکستگی مجزای توده‌سنگ را با دو روش آماری (DFN) و بعد فرکتال (FDFN) تولید کرد. در هر کدام از این دو روش پارامترهایی از قبیل موقعیت، چگالی، شیب، جهت شیب و طول شکستگی‌ها شبیه‌سازی شدند. به منظور کاربرد عملی برنامه توسعه یافته از داده‌های تونل امام زاده هاشم استفاده شد. به منظور طراحی آب‌بندی تونل امام‌زاده هاشم، ابتدا داده‌ها وارد نرم‌افزار DIPS شدند. نتایج نشان داد که درزه‌ها در 4 دسته اصلی تقسیم می‌شوند. سپس خصوصیات آماری مربوط به هر دسته درزه از قبیل توابع توزیع احتمال و پارامترهای توابع توزیع تعیین شدند. در مرحله بعد شبکه شکستگی مجزا برای دو حالت آماری و فرکتال ساخته شد. سپس شبکه هادی جریان سیال در دو حالت ساخته شد.. سپس با بکارگیری الگوریتم جستجوی عمق اول مسیرهای هادی جریان مشخص شدند. . به منظور دستیابی به الگوی بهینه تزریق، چندین رینگ (هر رینگ می‌تواند شامل تعداد دلخواهی گمانه باشد) با فواصل مختلف پیاده‌سازی شد. تعداد رینگ‌ها و گمانه‌ها تا دستیابی به الگوی بهینه می‌توانند به صورت دلخواه توسط کاربر در این کد تغییر یابند. حال برخورد گمانه‌های تزریق شبیه‌سازی شده با شکستگی‌های هادی جریان بررسی می‌شود. در نهایت تعداد، موقعیت، شیب و طول گمانه‌هایی بهینه تزریق محاسبه می‌شود. نتایج نشان داد که در تونل امام زاده هاشم در مقطع مورد مطالعه برای دستیابی به الگوی بهینه تزریق در حالت بعد فرکتال و آماری به ترتیب 11 و 5 گمانه باید حفاری و تزریق گردد. همچنین حداکثر طول موثر گمانه‌های تزریق برای دو حالت فرکتال و آماری به ترتیب 52/3 و 94/2 متر محاسبه شد.

https://www.irsrmjournal.ir/article_240535_fb79d9b3a663a9b24a203392b73822ee.pdf